ATATÜRK KAYNAKÇALARI

[ATATÜRK BİBLİYOGRAFYALARI]

DUYURU

10 Kasım 2008 Atatürk’ün 70. ölüm yıldönümüdür. Sitemiz ‘Atatürk kaynakçaları’ üzerinedir.
Atatürk üzerine araştırma yapmak isteyenlere, Atatürk konulu yayınların künyelerine erişmek ihtiyacı duyanlara mevcut kaynakçalar aracılığıyla kolaylık sağlamak istiyoruz.

Çağrılar
----------

1) Yayıncılara Çağrı
Yayıncılar geçmişte yayınladıkları Atatürk konulu kaynakçalara internetteki web sitelerinde  yer verip bunu bize bildirirlerse biz de sitemiz üzerinde bu linkleri bulunduracağız.

Günümüze kadar yayınlanan kitap (ve broşür) formatındaki 101 kaynakçanın yayıncılara göre sayısal dağılımı ve listesi http://bibtanet.googlepages.com/kaynak4 adresinde yer almaktadır.

Başka bir alternatif olarak yayıncılar yayınladıkları kaynakçaların pdf dosyasını ocr’lanmış halde bize verirlerse biz de sitemize yerleştirebiliriz.

2) Telif hakkı sahiplerine çağrı
http://bibtanet.googlepages.com/kaynak1  adresinde yer alan kaynakçaların, yayıncı ve yazarından telif hakkı kimde ise ondan izin almamız gereklidir. Bu kaynakçaların telif hakkı sahiplerinden bu izni vermelerini rica ediyoruz. 

Bu kaynakçaların yayın türlerine göre dağılımı şu adreste bulunmaktadır: http://bibtanet.googlepages.com/kaynak2

Şu anda izin alınması gereken 527 kaynakça mevcuttur. Telif izinlerinin alınması uzun süreye yayılabilir. Bunu en kısa sürede yapmak isteriz.

3) Destek çağrısı

3.1) Telif izinleri için:
Bunun yanında izinlerin alınması işi, bir kuruluşun desteğinde de yapılabilir. İlgili kuruluş izinlerin  alınması organizasyonu gerçekleştirebilir. Sitemiz bu desteği memnuniyetle karşılayacaktır. Bu taktirde, daha kısa bir süre içinde Atatürk kaynakçalarına internet üzerinden erişim mümkün olacaktır.

Örnek olması için Sayın Türker Acaroğlu'ndan izin alınmış ve 1981 senesinde yayınlanmış kitabı “Açıklamalı Atatürk Kaynakçası” sitemizde yayınlanmıştır.

* Açıklamalı ATATÜRK KAYNAKÇASI I (pdf)
* Açıklamalı ATATÜRK KAYNAKÇASI II (pdf)

3.2.) Tarama ve OCR için:
Taranması ve OCR’lanması gereken eserlerin toplam sayfa sayısı 38 bin civarındadır. Bütün bu teknik işlemler için uzman şirketleri desteğe davet ediyoruz.

KAYNAKÇALAR HAKKINDA:
Önerilerinizi, çalışmamızın eksiklerini, yeni kaynakçaları  ekaynakca@gmail.com adresine bildirebilirsiniz.

HAKKIMIZDA

AMAÇ
Atatürk kaynakçaları konusunda etkinlik yaratılmasına, mevcut önemli boşlukların giderilmesi sürecinde yapılması gerekenlere katkıda bulunmak istiyoruz. Yurtiçindeki yayınlara ilişkin genel kaynakça en son 1984 yılında yayınlanmıştır. Aradan geçen 23 yıl bir boşluktur. Bu boşluğa özellikle dikkat çekmek istiyoruz.

KAPSAM
Yurtiçinde ve yurtdışında yayınlanmış tüm Atatürk kaynakçaları sitemizin faaliyet kapsamının ana maddesidir.

HEDEFLER

• Etkili bir Atatürk kaynakçaları portalı olmak.
• İnternette yer almayan tüm Atatürk kaynakçalarının telif izinlerini alarak bunları sitemizde yayınlamak.
• Atatürk kaynakçalarının sistemli hale gelmesinin sağlanmasına katkıda bulunmak.
• Atatürk ile ilgili kaynakça etkinliğinin yaratılmasına katkıda bulunmak.

HİKAYESİ
Sitenin kurucusu Bülent Ağaoğlu 2004 kasım ve aralık aylarında Atatürk kaynakçalarının listesini hazırlamıştır. Bu çalışma kapsamında 528 kaynakça tespit edilip listelenmiştir. Ana hedef Atatürk Dokümantasyonu isimli bir kitap yayınlamaktı. Bunun hazırlanması için gerekli zaman bulunamayınca 2007 başında, mevcut derlenmiş bilgilerin biraz daha geliştirilerek internet teknolojisi imkanlarından yararlanılarak kamuoyu ile paylaşılması yöntemi benimsenmiştir.

ÇIKIŞ NOKTASI
İnternette veya başka bir ortamda olması gereken, tam kapsamlı bir Atatürk Dokümantasyon Sistemi’dir. Böyle bir yapı maalesef mevcut değildir.

Bu ana sistemin alt sistemlerinden, Atatürk Kaynakçaları alanında da önemli boşluklar mevcuttur. Güncel bir yayınlar bilgi bankası maalesef kurulamamıştır.

Kaynakçaların listesini hazırladığımızda karşılaştığımız manzara bir dağınıklığa işaret etmektedir. Günümüze kadar, Atatürk’ümüz için tek, güncel ve internet üzerinde çalışan bir kaynakça muhakkak olmalıydı. Bunun tekniğine ilişkin ideal bir örnek  http://liinwww.ira.uka.de/bibliography/ adresinde yer almaktadır.

Bununla beraber, bu boşluk ortamında yapılması gerekenlerin önceliklileri arasında mevcut kaynakçaların listelenmesi gelmekteydi. Böyle bir çalışma mevcut olmasına rağmen geliştirilmesi gerekiyordu. Biz ilk etapta kaynakçaları listeledik, bunlardan internette var olanların linklerini de listeye ekleyerek kolaylık yaratmaya çalıştık.

SIKÇA SORULAN SORULAR
Siteniz Atatürk linklerinin bir listesi midir?
Atatürk linklerinin genel bir listesi değildir. Atatürk kaynakçalarının linklerini vermektedir, bunun yanında henüz internette yer almamış Atatürk kaynakçalarını da sitede yayınlamak amacındadır.

Kaynakça nedir?
http://tr.wikipedia.org/wiki/Bibliyografya

Her bir kaynakçanın içinde bulunan yayınlara internet üzerinden erişimine imkan sağlıyor musunuz?
Sitemizin ana hedefi internet üzerinde mevcut olan ve basılı olarak yayınlanmış olup da internette bulunmayan Atatürk konulu kaynakçalara erişimi sağlamaktır. Bunların içindeki yayınlara erişim için bulundukları kütüphanelere gitmek veya piyasada satılanları edinmek gerekmektedir.

Atatürk kaynakçalarının sayısı nedir?
675.

Siteniz kendisi de kaynakça hazırlayacak mıdır?
Esasen başkalarının yayınladığı kaynakçalara link verecektir.

Bütün 675 kaynakçanın künyeleri tek bir veritabanında toplanacak mıdır?
Zaman içerisinde bu konu değerlendirilecektir.

Atatürk hakkında çıkan her yeni yayını sitenizden takip etmek mümkün olacak mıdır?
Başlangıçta, evvelce yayınlanmış kaynakçalara internet üzerinden erişim imkanı sağlamak istiyoruz. Yoksa, tüm Atatürk kitaplarını sitede yayınlamak hedefimiz değil. Amacımız Atatürk ile ilgili araştırma yapmak isteyenlere kolaylık sağlamaktır.

ZAMAN
Proje için zaman takvimi veremiyoruz.

ATATÜRK DOKÜMANTASYONU İÇİN YAPILMASI GEREKENLER
Aşağıdakiler sitemizin faaliyet kapsamı dışında olmakla birlikte, tümü de şu anda mevcut olmadığı için bu boşlukların giderilmesi ihtiyacı sebebiyle sitemiz tarafından listelenmeye çalışılmıştır ekaynakca@gmail.com adresine ilave etmek istediklerinizi bildirirseniz sitemizde yer verilecektir.

• Atatürk Dijital Dokümantasyonu

Atatürk’le ilgili arşiv belgeleri ülkemizde değişik merkezlerde bulunmaktadır: Anıtkabir Müzesi, Cumhurbaşkanlığı, Genelkurmay, Türk Tarih Kurumu, Milli Kütüphane, Devlet Arşivleri, Atatürk Araştırma Merkezi, Türk İnkılap Tarihi Enstitüsü vs…  Yayınlar için ise, tüm yerli ve yabancı yayın türlerinde tam kapsamlı merkezi bir Kitaplık bulunmamaktadır.  İlk aşamada tek bir merkezde arşiv belgelerini ve yayınları toplamak gerçekleştirilmesi zor bir proje olsa da, hiç olmazsa belgelerin ve yayınların kimlik bilgileri (künyeleri) bir internet sitesinde özel bir bilgi bankasında toplanabilir. İkinci aşamada ise arşiv belgelerinin dijital kopyaları bir internet sitesinde yayınlanarak tek bir kaynaktan erişim sağlanabilir. Kitap, makale vs. yayınlar içinse uygun bir iş modeliyle bedeli karşılığında dijital formatta erişim imkanı sağlanabilir.

• Atatürk konulu kitap, makale vs. tüm basılı yayınların dijitalize edilerek internette bir sitede yayınlanması.

Türkiye’de Milli Kütüphane kayıtlarına göre 2007 yılına kadar Atatürk konulu 2500 civarında kitap yayınlanmıştır. “Cumhuriyet Dönemi Makaleler Bibliyografyası”nda da Atatürk adı geçen 5300 makale bulunmaktadır.

Burada telif hakları sorun olarak bir engeldir. Fakat aşılamaz bir engel değildir. Ortaya konulacak modellerle yasal sınırlar içerisinde uygulama yapılabilir.

İlk aşamada tüm yerli kitapların kısa özetleri, içindekiler sayfaları, ve kapakları internette bir sitede toplanabilir.

• Atatürk yayınlarına ilişkin aylık, 6 aylık, yıllık istatistik raporlarının hazırlanması.

Günümüze kadar Atatürk konulu yayınların sayısal dağılımı için kapsamlı çalışmalar maalesef yapılmamıştır. Yerli ve yabancı kitap, makale, tez, rapor, haber, köşe yazısı vs. tüm yayın türlerinde ileriye doğru günlük, aylık, 6 aylık, yıllık istatistik değerlendirme raporları üretilebilir. Zamanla bu çalışma geriye doğru da ilerletilebilir.

• Atatürk Yayınları İndeksi (Atatürk Kaynakçası – Atatürk Bibliyografyası)

Haberler ve köşe yazıları için günlük, kitap, makale, tez, bildiri vs. diğer yayın türleri için de aylık olmak üzere istikrarlı olarak bir dergi (ve e-dergi) yayınlanabilir.

• Atatürk kitapları toplu kataloğu

Atatürk konulu kitapların hangi kütüphanelerde bulunduğunu gösteren bir toplu katalog yayınlanabilir ve bu internette güncellenebilir.

• Atatürk dokümantasyonunun mevcut durumu konulu kitap hazırlanması

Maalesef günümüze kadar böyle bir kitap hazırlanmamıştır.

• Atatürk dokümantasyonu konulu bilimsel etkinlikler düzenlenmesi: Sempozyum vs.

• Atatürk kaynakçalarının (bibliyografyalarının) detaylı incelemesi, değerlendirilmesi, sayısal dağılımlar.

Tez konusu olarak da işlenebilecek böyle bir çalışma elzemdir. Günümüze kadar yapılmamıştır.

• Özel konu kaynakçaları hazırlanması.

Bazı örnekler:

• Atatürk'ün konuşmalarına, fikirlerine ilişkin yayınların kaynakçası.
• Atatürk konulu dergiler listesi
• Atatürk bildirileri kaynakçası
• Atatürk’ten anılar kaynakçası
• Atatürk konulu köşe yazıları kaynakçası
• Atatürk Devrimleri kaynakçası
• Atatürk İlkeleri kaynakçası
• Atatürk belgeleri konulu yayınlar kaynakçası
• Atatürk fotoğraf albümleri kaynakçası
• Atatürk’ün yurtiçi gezileri kaynakçası
• Cephelerde Atatürk kaynakçası
• Atatürk ve Din Kaynakçası
• Atatürk ve Rusya Kaynakçası
• 10 Kasım 1938 kaynakçası
• Atatürk ve İnönü Kaynakçası
• Atatürk ve Türk Dili Kaynakçası
• Atatürk Milliyetçiliği kaynakçası
• Nutuk kaynakçası
• İngilizce Atatürk yayınları kaynakçası
• Yerli basında Atatürk, 1923-1938 kaynakçası
• Yabancı basında Atatürk, 1923-1938 kaynakçası
• Atatürk Kitapları Sistematik Kaynakçası

ekaynakca@gmail.com